Aktualizacja:

Najnowsze teksty w serwisie

Ponad 11,1 mln zł z NCN na sześć projektów z partnerami ze Słowenii

Narodowe Centrum Nauki sfinansuje sześć projektów, które polscy badacze zrealizują razem z zespołami ze Słowenii. Dotyczą m.in. ALS, gazów szlachetnych, nadprzewodników i tzw. wiecznych chemikaliów.

Badaczka w białym fartuchu przy stole laboratoryjnym ze szklanymi naczyniami
Praca w laboratorium chemicznym Zdjęcie ilustracyjne.Fot. jarmoluk / Pixabay

Granty przyznano w konkursie OPUS 30 w ścieżce LAP. Polskie zespoły mogą w niej zdobyć pieniądze na projekty prowadzone z partnerami z jednego lub dwóch innych krajów w ramach programu Weave. Wniosek ocenia tylko jedna agencja, więc procedura nie jest powtarzana. W jesiennej edycji OPUS tę rolę pełni NCN, a jego rekomendacje przyjęła słoweńska agencja ARIS, która zapłaci za pracę zespołów ze Słowenii.

Jedyny projekt z nauk o życiu poprowadzi po polskiej stronie dr hab. Katarzyna Raczyńska z Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Badacze chcą wyjaśnić molekularny mechanizm stwardnienia zanikowego bocznego (ALS) związanego z mutacjami w genie FUS. Posłużą się m.in. trójwymiarowymi neurosferoidami – modelami przypominającymi ludzki mózg.

Pięć grantów trafiło do nauk ścisłych i technicznych. Zespół, którym kieruje dr hab. Mihailis Arhangelskis z Uniwersytetu Warszawskiego, sprawdzi, czy gazy szlachetne, uważane za niereaktywne, można zmusić do reakcji w ekstremalnych warunkach, np. pod podwyższonym ciśnieniem. Naukowcy z Uniwersytetu Kardynała Stefana Wyszyńskiego pod kierunkiem dr. hab. Dominika Kurzydłowskiego opracują metody syntezy tlenków i tlenofluorków niklu, które mogłyby być nadprzewodnikami.

Pieniądze dostały też zespoły dra inż. Krzysztofa Grzelaka z Wojskowej Akademii Technicznej (pomiar temperatury ciekłego metalu w druku 3D metodą DED) i dra inż. Mateusza Ficka z Politechniki Gdańskiej (rozkład związków PFAS zanieczyszczających wodę). Trzeci zespół, dra Szymona Dudy z Politechniki Wrocławskiej, zbada uszkodzenia zmęczeniowe kompozytów z włóknami naturalnymi. Partnerami są grupy z Instytutu Jozefa Stefana, Uniwersytetu Lublańskiego i Uniwersytetu Mariborskiego.

Do całego konkursu OPUS 30+LAP/Weave wpłynęła rekordowa liczba 2359 wniosków na ponad 4 mld zł. Lista laureatów liczy obecnie 322 projekty warte łącznie ponad 645,5 mln zł. Dołączą do niej jeszcze projekty z partnerami z Niemiec.

Źródła

  1. Narodowe Centrum Nauki — „Sześć grantów OPUS LAP na badania polsko-słoweńskie” (29.10.2026)ncn.gov.pl

Tekst przygotowany z pomocą AI na podstawie podanych źródeł.