Aktualizacja:

Najnowsze teksty w serwisie

Tak wyglądali denisowianie. Badacze opisali ich twarz na podstawie kości z Chin

Niskie, pochyłe czoło, masywny wał nadoczodołowy i płaskie policzki — takie cechy miała twarz denisowian, wymarłych krewnych człowieka. Ustalili to badacze, którzy przeanalizowali skamieniałości z chińskiego stanowiska Xujiayao; wyniki opublikował „Nature”.

Wejście do jaskini w wapiennej skale, prowadzą do niego drewniane schody, dookoła zieleń
Jaskinia Denisowa w Ałtaju Zdjęcie ilustracyjne.Fot. Yuriy59 / Wikimedia Commons, CC BY-SA 3.0

Denisowian opisano po raz pierwszy w 2010 r., gdy naukowcy odczytali materiał genetyczny z kości palca znalezionej w jaskini na Syberii — nie pasował ani do Homo sapiens, ani do neandertalczyków. Później dzięki analizie starożytnych białek rozpoznano ich szczątki w innych częściach Azji, m.in. pierwszą niemal kompletną czaszkę denisowianina spod Harbinu.

Nowa praca dotyczy zbioru 20 skamieniałości z Xujiayao w północnych Chinach, liczących co najmniej 130 tys. lat. Znaleziono je w latach siedemdziesiątych XX wieku razem ze szczątkami zwierząt i narzędziami, ale nie było jasne, do jakiej grupy ludzi należą — zaliczono je do gatunku Homo juluensis. Zespół genetyczki Qiaomei Fu z Institute of Vertebrate Paleontology and Paleoanthropology w Pekinie zbadał krótkie fragmenty białek, tzw. peptydy, z dwóch kości. Znalazł w nich zmianę jednego aminokwasu, która jest znanym znacznikiem denisowian i nie występuje u ludzi współczesnych ani u neandertalczyków.

Na tej podstawie badacze opisali cechy twarzy: niskie i pochyłe czoło, masywny wał nadoczodołowy wygięty do tyłu, niemal prostokątne oczodoły, płaskie policzki i umiarkowanie wysoki grzbiet nosa. Paleogenetyczka Sally Wasef z Queensland University of Technology zwraca uwagę, że analiza białek dobrze uzupełnia badania DNA, bo białka dłużej przetrwają bez rozkładu.

Paleoantropolog Fabrice Demeter z Uniwersytetu Kopenhaskiego uważa, że wyniki wzmacniają tezę, iż denisowianie byli grupą szeroko rozprzestrzenioną i być może zróżnicowaną.

Źródła

  1. Nature — „This is what the mysterious Denisovans looked like” (21.10.2026)nature.com

Tekst przygotowany z pomocą AI na podstawie podanych źródeł i sprawdzony przez redakcję.